Quyết tâm đổi mới mạnh mẽ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong nhiệm kỳ mới

Dự thảo Báo cáo Chính trị Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI đã nêu rõ yêu cầu: “Xây dựng Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa mới là trung tâm của khối đại đoàn kết, có tư duy đổi mới, có năng lực tổ chức thực hiện”. Đây không chỉ là định hướng về công tác tổ chức, mà còn thể hiện tư duy đổi mới sâu sắc trong xây dựng nền tảng chính trị – xã hội vững chắc của khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
 

Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ X. Ảnh: Quang Vinh

Trong bối cảnh đất nước bước vào thời kỳ phát triển mới với yêu cầu ngày càng cao về quản trị xã hội, chuyển đổi số, phát triển kinh tế tri thức và hội nhập quốc tế sâu rộng, vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam càng được đặt ra ở tầm cao hơn. Mặt trận không chỉ là nơi tập hợp các tầng lớp nhân dân, mà phải thực sự trở thành trung tâm kết nối xã hội, tạo đồng thuận xã hội, phát huy trí tuệ và trách nhiệm của mọi giai tầng đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Điểm mới nổi bật lần này là chủ trương mở rộng và nâng cao chất lượng thành phần tham gia Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa mới. Theo đó, dự kiến sẽ bổ sung thêm 12 tổ chức thành viên, trong đó có một số hội do Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ. Đây là bước đi quan trọng nhằm mở rộng không gian đại đoàn kết theo hướng thực chất hơn, đa dạng hơn và phù hợp hơn với cơ cấu xã hội hiện đại.

Việc tăng thêm các tổ chức thành viên không đơn thuần là mở rộng về số lượng, mà quan trọng hơn là mở rộng khả năng tập hợp lực lượng xã hội, nhất là các tổ chức có tính chuyên ngành, chuyên sâu, có khả năng phản ánh trực tiếp tâm tư, nguyện vọng của các nhóm xã hội mới đang hình thành trong quá trình phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Điều này cho thấy tư duy đại đoàn kết trong giai đoạn mới đang được mở rộng theo hướng kết nối rộng rãi hơn các lực lượng xã hội, nghề nghiệp, trí thức và các chủ thể phát triển.

Một điểm nhấn rất đáng chú ý khác là dự kiến tăng thêm 15 vị là các chuyên gia trên nhiều lĩnh vực để tham gia Ủy ban Trung ương khóa mới, qua đó nâng cao chất lượng công tác giám sát và phản biện xã hội. Đây là bước chuyển mạnh sang đại diện gắn với năng lực tư vấn, phản biện và kiến tạo chính sách.

Trong điều kiện yêu cầu quản trị quốc gia ngày càng hiện đại, nhiều vấn đề lớn của đất nước đòi hỏi cách tiếp cận liên ngành, đa chiều và có cơ sở khoa học sâu sắc. Công tác giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận vì thế cũng phải được nâng lên tầm cao mới, không chỉ phản ánh ý kiến nhân dân mà cần phân tích, dự báo và đề xuất giải pháp. Sự tham gia của đội ngũ chuyên gia sẽ góp phần nâng cao tính khoa học, tính thực tiễn và sức thuyết phục trong hoạt động của Mặt trận, đồng thời tạo điều kiện để Mặt trận thực hiện tốt hơn vai trò cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân.

Điều này cũng phản ánh yêu cầu đổi mới phương thức hoạt động của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại và thực chất hơn.

Cùng với việc mở rộng tổ chức thành viên và tăng cường đội ngũ chuyên gia, Đại hội chủ trương sẽ tăng thêm số lượng đại diện các thành phần kinh tế tham gia Ủy ban Trung ương khóa mới. Đây là điểm rất đáng chú ý, thể hiện ngày càng đầy đủ hơn về vai trò của cộng đồng doanh nghiệp, doanh nhân và các thành phần kinh tế trong công cuộc phát triển đất nước.

Trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, các thành phần kinh tế không chỉ là lực lượng tạo ra của cải vật chất mà còn là chủ thể quan trọng tham gia xây dựng ổn định xã hội, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Việc mở rộng sự tham gia của các thành phần kinh tế vào cơ cấu Ủy ban Trung ương khóa mới chính là biểu hiện sinh động của tư duy đại đoàn kết trong điều kiện phát triển mới – nơi mà đoàn kết không chỉ là sự đồng lòng về chính trị, mà còn là sự đồng hành về lợi ích, trách nhiệm và khát vọng phát triển quốc gia.

Đặc biệt, Đại hội lần này nhấn mạnh yêu cầu nâng cao trình độ của thành viên Ủy ban Trung ương khóa mới, tăng tỷ lệ các thành viên có trình độ Đại học, Thạc sĩ, Tiến sĩ, Phó Giáo sư, Giáo sư. Đây là yêu cầu khách quan của quá trình hiện đại hóa hoạt động của hệ thống chính trị trong bối cảnh chuyển đổi số và kinh tế tri thức phát triển mạnh mẽ.

Một Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam  thực sự là “trung tâm của khối đại đoàn kết” hội tụ cả bản lĩnh chính trị, uy tín xã hội, trình độ chuyên môn và năng lực hành động thực tiễn. Đại đoàn kết trong thời đại mới ngoài tinh thần đồng thuận, còn cần khả năng dẫn dắt, khả năng kết nối và năng lực giải quyết vấn đề.

Nhìn tổng thể, những định hướng nêu trong Dự thảo Báo cáo Chính trị Đại hội XI cho thấy quyết tâm đổi mới mạnh mẽ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong xây dựng tổ chức và đội ngũ. Đó không chỉ là đổi mới về cơ cấu thành phần, mà sâu xa hơn là đổi mới tư duy xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Khi yêu cầu phát triển nhanh và bền vững đang đặt ra yêu cầu ngày càng cao, Mặt trận càng cần phát huy vai trò là trung tâm quy tụ, điều hòa và phát huy sức mạnh của mọi tầng lớp nhân dân. Xây dựng Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa mới theo hướng rộng mở hơn, trí tuệ hơn, chuyên nghiệp hơn và thực chất hơn chính là điều kiện quan trọng để tiếp tục củng cố niềm tin xã hội, tăng cường đồng thuận xã hội và phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc – nguồn sức mạnh chiến lược của cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới.